Sandviç panellerde kullanılan 4 ana yalıtım dolgusunun (Poliüretan, Poliizosiyanürat, Taşyünü, Strafor) teknik değerleri, yangın sınıfları ve kullanım alanları.
Sandviç panel seçiminde projenin kaderini belirleyen en kritik parametre çekirdek yalıtım dolgusudur. Yanlış dolgu seçimi, binanın yangın sigortası onayını alamamasına, aşırı HVAC enerji tüketimine, yoğuşma problemlerine veya gereksiz statik yük artışına yol açabilir. Bu rehberde PUR, PIR, Taşyünü ve EPS dolgularını bağımsız mühendislik kriterleriyle karşılaştırıyoruz.
1. PUR (Poliüretan) Özellikleri ve Termal Verimi
PUR dolgulu paneller, 38-42 kg/m³ yoğunlukta ve %95 üzeri kapalı hücre yapısına sahiptir. Isı iletkenlik katsayısı λ = 0.022 W/mK ile piyasadaki en yüksek ısı yalıtım performansını sunan malzemelerden biridir. Neme ve suya karşı mükemmel direnç gösterir. Ancak yangın performansı Euroclass B-s2, d0 veya C sınıfında kaldığı için yoğun yangın riski taşıyan binalarda yerini PIR veya Taşyününe bırakmaktadır.
2. PIR (Poliizosiyanürat) ve FM Global Yangın Güvencesi
PIR, poliüretanın izosiyanürat halkalarıyla zenginleştirilmiş yüksek teknolojili versiyonudur. PUR ile aynı üstün yalıtım değerine (λ = 0.022 W/mK) sahip olmakla birlikte, alevle temas ettiğinde yüzeyinde koruyucu karbonlaşmış bir tabaka oluşturur. Euroclass B-s1, d0 yangın sınıfına girer; damlama yapmaz, minimum duman salar ve kendiliğinden söner. Uluslararası sigorta firmalarının (FM Global) onayladığı birincil standarttır.
3. Taşyünü (Mineral Yün) A1 Yanmazlık ve Akustik Bariyer
Taşyünü paneller, bazalt taşının 1400°C'de eritilip elyaf haline getirilmesiyle elde edilir. 100 – 110 kg/m³ yoğunlukta otomatik dilimlenerek lifleri sac yüzeyine dik gelecek şekilde (oriented core) lamine edilir. Euroclass A1 Hiç Yanmaz sınıfındadır ve 1000°C üzerindeki sıcaklıklarda dahi 120 dakikaya kadar (REI 120) yangın perdesi görevi görür. Ayrıca lifli yapısı sayesinde mükemmel akustik ses yutuculuğu (Rw 30-35 dB) sağlar.
4. EPS (Ekspande Polistiren) Ekonomik ve Modüler Çözümler
EPS (Strafor), 16 – 20 kg/m³ yoğunlukta üretilen hafif ve ekonomik bir yalıtım dolgusudur. Isı iletkenliği λ = 0.035 W/mK mertebesindedir. Düşük bütçeli projeler, prefabrik şantiye binaları, bağ evleri ve hafif çelik yapılar için en hesaplı alternatiftir.
Kapsamlı Teknik Karşılaştırma Matrisi
| Mühendislik Kriteri | PUR (Poliüretan) | PIR (Poliizosiyanürat) | Taşyünü (Rockwool) | EPS (Strafor) |
|---|---|---|---|---|
| Yoğunluk | 40 ± 2 kg/m³ | 40 ± 2 kg/m³ | 100 – 110 kg/m³ | 16 – 20 kg/m³ |
| Isı İletkenliği (λ) | 0.022 W/mK (En Üstün) | 0.022 W/mK (En Üstün) | 0.038 W/mK (Orta) | 0.035 W/mK (İyi) |
| Yangın Tepki Sınıfı | B-s2, d0 / C | B-s1, d0 (Alev Yürütmez) | A1 (Hiç Yanmaz) | Euroclass E |
| Yangın Dayanım Süresi | 15 – 30 Dk | 30 – 60 Dk | 60 – 120 Dk (REI 120) | 5 – 10 Dk |
| Su Emme Oranı | < %1 (Kapalı Hücre) | < %1 (Kapalı Hücre) | %2 – %5 (Lifli) | < %2 |
| Ses Yalıtımı (Rw) | 24 – 26 dB | 24 – 26 dB | 32 – 36 dB (Akustik) | 20 – 22 dB |
| 100mm Panel Ağırlığı | 12.5 kg/m² | 12.5 kg/m² | 19.5 kg/m² | 10.2 kg/m² |
Özetle: Yüksek yangın güvenliği ve sigorta onayı gerektiren modern fabrikalarda PIR; trafo merkezleri, kimyasal depolama ve yangın kaçış hollerinde Taşyünü; standart fabrikalarda PUR; ekonomik prefabrik yapılarda ise EPS tercih edilmelidir.
Projenizin Ölçüleriyle Canlı Hesaplama Yapın
Rehberde incelediğiniz mühendislik kriterlerini kendi yapınıza uyarlayın; net metrajı, taşıma kapasitesini ve lojistiği hemen görün.
Çatı ve Cephe Sandviç Panel Metraj & Lojistik Hesaplayıcı
Bina ölçülerinizi ve kaplama kapsamını (Çatı, Duvar veya Komple Yapı) belirleyin; net metrajı, tonajı, tır/konteyner adetlerini anında görün.
Bu Konuda Sıkça Sorulan Sorular
PIR ile PUR arasındaki en belirgin fark nedir? ▼
PIR alev kaynağı altında damlama yapmaz ve s1 minimum duman salımı sınıfındadır. Yangın anında kendiliğinden söner ve uluslararası FM standartlarını karşılar.
Taşyünü panel çatıya çok ağırlık yapar mı? ▼
Taşyünü panel PUR panele göre m² bazında yaklaşık 7-8 kg daha ağırdır. Projenin çelik statik aşık hesabı yapılırken bu ek zati yük dikkate alınmalıdır.